5.ส เรื่องง่ายๆ ที่คุณก็ทำได้

5ส. เป็นแนวคิดการจัดระเบียบเรียบร้อยในสถานที่ทํางาน เพื่อให้เกิดสภาพการทํางานที่ดี

ซึ่งจะนําไปสู่การ ปรับปรุงเพื่อการเพิ่มผลผลิต

1.ส สะสาง คือ?

การแยกของที่จําเป็นออกจากของที่ไม่จําเป็น และขจัดของที่ไม่จําเป็นออกไป เทคนิคการปฏิบัติส สะสาง นั้น ผู้ปฏิบัติจะต้อง เป็นผู้กําหนดว่าสิ่งของที่ใช้ในงานประจําวันนั้น ของสิ่งใดจําเป็น ของสิ่งใด ไม่จําเป็น โดยสิ่งของจําเป็นคือสิ่งของที่เกี่ยว  ของกับผลสำเร็จของงาน

 2. ส สะดวก คือ? 

การจัดวางหรือจัดเก็บสิ่งของต่าง ๆ ในสถานที่ทํางานอย่างเป็นระบบ เพื่อประสิทธิภาพ คุณภาพและความปลอดภัยในการทํางาน โดยมุ่งเน้นส่งเสริมให้เกิดประสิทธิภาพในการทํางาน ตั้งแต่การจัดหมวดหมู่สิ่งของให้เป้นระบบ ระเบียบการประยุกต์ใช้สัญลักษณ์สีการทําป้ายชี้บ่ง การทาสีตีเส้น บริเวณพื้นอาคารเพื่อแบ่งแยกพื้นที่ ทั้งในการจัดวางของพื้นที่จัดวางอุปกรณ์เครื่องมือ ถ้าหน่วยงานหรือ พื้นที่ขาดการปฏิบัติตาม ส สะดวก ย่อมทําให้ขาด ประสิทธิภาพ และประสิทธิผลในการทํางาน เช่น เสียเวลาใน การค้นหา ไม่กําหนดตําแหน่งวางที่แน่นอน วางปะปนกัน ไม่แบ่งหมวดหมู่ ไม่เก็บเข้าที่ ขาดความเป็น ระเบียบในสถานที่ทํางาน 

3. ส สะอาด คือ?

เป็น ส ที่คนส่วนใหญ่มักคิดถึงเวลา กล่าวถึง 5 ส และทําให้คนส่วนใหญ่เข้าใจผิดว่า การทํา 5 ส คือการทําความสะอาด แต่ที่ถูกต้องแล้ว สะอาดในความหมายของ 5 ส ไม่ใช้แค่เพียงแต่การ ปัด กวาด เช็ด ถู แต่จะต้องครอบคลุมไปถึงการตรวจสอบด้วย โดยความหมายของ ส สะอาด คือการทําความ สะอาด(ปัด กวาด เช็ด ถู) และตรวจสอบเครื่องมือ อุปกรณ์รวมทั้งบริเวณสถานที่ทํางาน การทําความสะอาด

มีอยู่ 3 ระดับ คือ

1. การทําความสะอาดประจำวัน

2. การทําความสะอาดแบบตรวจสอบ

3. การทําความสะอาดแบบบํารุงรักษา

4. ส สุขสักษณะ คือ?

ความหมายของสุขลักษณะ แบ่งออกได้เป็น 2 ความหมายหลักๆ คือ? 

1. การรักษามาตรฐานการปฏิบัติ 3 ส แรกที่ดีไว้และยกระดับมาตรฐานให้สูงขึ้น ซึ่งในความหมายนี้จะก่อให้เกิดการปรับปรุงอย่างต่อเนื่อง การปรับปรุงอย่างต่อเนื่อง จะเกิดขึ้น ได้จะต้องเริ่มจากการมีมาตรฐานเพื่อใช้ในการอ้างอิงก่อนจากนั้นก็พัฒนาปรับปรุมาตรฐานให้ดีขึ้นเรื่อยๆ มาตรฐานที่ว่านี้หมายความถึงมาตรฐานการปฏิบัติ 5 ส. ของแต่ละพื้นที่ มาตรฐานดังกล่าวเป็นสิ่งจําเป็นที่ จะต้องมีเพื่อให้การทํา 5 ส. มีแบบแผนที่ชัดเจน การกําหนดมาตรฐานจะต้องทําให้เหมาะสมกับแต่ละพื้นที่ เพราะหากกําหนดมาตรฐานไม่เหมาะสมแล้ว จะทําให้สมาชิกพื้นที่เกิดการต่อต้านและไม่ปฏิบัติตามในที่สุด

2. การปรับปรุงสภาพแวดล้อมในการทํางานให้ดีขึ้น ความหมายของการปรับปรุงสภาพแวดล้อมในการทํางานให้ดีขึ้น เกิดจากการที่ได้ทํา 3 ส. แรก อย่างต่อเนื่องจนทําให้สภาพแวดล้อมในการทํางานดีขึ้น อันจะนําไปสู่ประสิทธิภาพในการทํางานที่เพิ่มขึ้น คุณภาพของงานที่ดีขึ้นตามลําดับ

ทําไมต้องทําสุขลักษณะ

• เพื่อรักษามาตรฐานของความเป็นระเบียบ

• ป้องกันไม่ให้กลับไปสู่สภาพที่ไม่ดี

• ให้เกิดความสร้างสรรค์ในการปรับปรุงงาน

• เพื่อความสมบูรณ์ทั้งสุขภาพร่างกายและจิตใจของบุคลากร

5. ส สร้างนิสัย คือ?

ส ตัวที่ 5 นี้เป็นสิ่งที่ทุก ๆ องค์กรต้องการไปให้ถึง แต่การที่จะไปถึงขั้นนี้ได้เป็นสิ่งที่ยาก และ ต้องอาศัยความพยายามอย่างต่อเนื่อง หากองค์กรใดสามารถทําให้พนักงานอยู่ในขั้นสร้างนิสัยได้แล้ว ถือว่า องค์กรนั่นประสบความสําเร็จในการดําเนินกิจกรรม 5 ส. และจะทําให้กิจกรรม 5 ส. ยั่งยืนตลอดไป โดย ความหมายของ ส สร้างนิสัย คือ

"การปฏิบัติตามมาตรฐาน 5 ส. และระเบียบ กฎเกณฑ์ของหน่วยงานอย่าง

สม่ำเสมอ จนกลายเป็นการกระทําที่เกิดขึ้นเอง โดยอัตโนมัติหรือโดยธรรมชาติ"

การที่จะวัดผลว่าองค์กรได้ดำเนินการมาถึงขั้นสร้างนิสัยหรือยัง อาจตรวจสอบได้ง่าย ๆ จากการวัดระดับ ความ แตกต่างของสถานที่ทำงานดั่งนี้

สถานที่ทํางานชั้น 2

สถานที่ที่มีคนกลุ่มหนึ่งละเลย ไม่ใส่ใจ แต่มีคนอีกกลุ่มหนึ่งช่วยกันรักษาความเป็นระเบียบเรียบร้อยฃ

สถานที่ทํางานชั้น 1

สถานที่ที่ไม่มีใครละเลย ทุกคนช่วยกันจัดระเบียบเรียบร้อยของสถานที่ทํางาน หากองค์กรสามารถเป็น สถานที่ทํางาน ชั้น 1 ได้แสดงว่าองค์กรสามารถบรรลุการดําเนิน กิจกรรม 5 ส. ไปจนถึงขั้นสร้างนิสัยได้

Credit : pwo.co.th